PARAYI HARCAMAK, ONU KAZANMAKTAN DAHA ZORDUR.
Bir düzeltme yapayım:
Parayı AKILLICA harcamak, onu kazanmaktan daha zordur.
Bir de ekleme yapayım
Parayı kazanamamak kötüdür ama harcarken paralarıyla REZİL olanların durumu daha da kötüdür. Bilinir ki, kazanamamanın cezası fakir olmakken, akılsızca harcamanın cezası küçük düşmektir. Ben eski bir sanayici ailesinin çocuğuyum. Hep zenginler arasında yaşadım. Parayla doğanları da, sonradan kazanmış olanları da yakından tanıyabildim. Zenginliğini yüzüne gözüne bulaştıran çoktur.
İnsanların gözünde küçük düşmek berbat bir durumdur ama bu halin en kötü tarafı bize bunun gösterilmemesidir. Bu nezaket ama arkamızdan alay edilmesini önlemez. Hele hele saygının yerini hiç tutmaz. ‘Umurumda mı milletin ne düşündüğü!’ demek zordur eğer eşimizin tavrında, çocukların bakışında veya komşunun sözlerinde biraz küçümseme sezersek. İşte o zaman hayatın tadı kaçmaya başlar. Annemiz üzülürse veya babamız artık ‘Aslan oğlum, benim!’ demezse, anlamı mı kalır günlerin, gecelerin?
Para kazanılırken, bir miktar şiddet veya kabalık kabul edilir ama harcarken bunlara izin yoktur. Çevremiz harcarken incelik bekler. Bunu beceremeyenler paralarıyla rezil olurlar.
Amerika’da 9 yıl yaşamak zorunda kaldım. Destan’ı ve Fuad’ı orada büyüttüm. Yılda bir iki kere müzelere götürürdüm. Küçüktüler ve oraların ağır havasında sıkılırlardı.
Amerikan kültüründe, para kazanmak bir numaralı hedef olduğundan, bir gün bana “İnsanlık tarihini, uygarlıkları, sanat eserlerini tanımak gibi kültür bilgilerinin para kazanmamıza yararı olacak mı?” diye sordular. Ben de özetle “Kültürün vereceği inceliğin para kazanmaya yararı olmaz. Aksine az kültürle daha kolay para kazanılacağı inancı yaygındır,” dedim. Sonra onlara, benim şanslı çocuklarım olarak, gördükleri sıra dışı eğitim sayesinde para kazanmalarının sorun olmayacağını ve kültürün sadece paralarını akıllıca kullanmalarına yarayacağını anlattım. Zenginliğini incelikle yaşamayanın çevresi tarafın hor görüldüğünü ve bu itibar kaybı sonucunda hayatın tatsızlaşacağına dikkatlerini çektim.
“Paranın nasıl kazanılacağını öğreten binlerce okul var ama nasıl harcanacağı hakkında akıl veren sadece reklamlar var,” dedim ve güldük.
